Competentiegericht godsdienstonderwijs

Competentiegericht godsdienstonderwijs

In het huidige onderwijs spelen competenties een belangrijke rol: Einddoelen in het onderwijs kunnen worden opgesteld aan de hand van competenties. In het onderwijs sluit de leerkracht aan bij de competenties die een leerling reeds heeft en tracht nieuwe competenties aan te leren.
Ook godsdienstonderwijs ontkomt niet aan deze trend. Om (aankomende) godsdienstleraren voor te bereiden op een competentiegericht godsdienstonderwijs schreef Heike Lindner, hoogleraar Godsdienstpedagogiek aan de Universiteit van Keulen een heldere, beknopte introductie.

Het boek is in twee delen opgezet. In het eerste deel komt de inhoud en de methode van het godsdienstonderwijs aan bod.
Allereerst gaat Lindner de verschillende disciplines van de theologie (Bijbelwetenschappen, kerkgeschiedenis, systematische theologie, praktische theologie en godsdienstwetenschap) na en laat zien, welke vakcompetenties, welke algemene competenties en welke vakoverstijgende competenties aan bod een rol spelen.
In het volgende hoofdstuk laat zien welke specifieke competenties er binnen de verschillende disciplines van de theologie een rol spelen en welke didactische middelen gebruikt kunnen worden om bij deze competenties aan te sluiten. Hierbij grijpt Lindner terug op methoden uit de algemene didactiek.

In het tweede deel staan de interacties tussen docent, leerling, leerstof, e.d. centraal. Aan de hand van het model van Felix von Cube laat Lindner zien welke processen er in en voorafgaande aan de les een rol spelen. Met dit model wil Lindner handvatten bieden om te kunnen reflecteren op een les.
Daarna komt de opbouw van de les aan de orde: een structuurplan waarbij de les van stap tot stap in een schema wordt geplaatst en per stap wordt aangegeven welke werkvormen, competenties, interacties tussen docent en leerlingen, middelen, enz. worden ingevuld.
In het volgende hoofdstuk komen de voorwaarden om een godsdienstles te kunnen laten slagen aan bod: de sfeer op school, de status van de godsdienstles, de mate waarin geloof een rol speelt in het leven van de leerlingen, op welke manier bij competenties kan worden aangesloten. Het boek sluit af met een hoofdstuk over reflectie op het lesgeven en met aanzetten om deze vakdidactiek in praktijk te kunnen brengen.

Interview met Heike Lindner: ‘Kinder sind neugierig auf die großen Fragen’

N.a.v. Heike Lindner, Kompetenzorientierte Fachdidaktik Religion. Praxishandbuch für Studium und Referendariat (Göttingen: Vandenhoeck & Ruprecht, 2012)