Preek oudjaarsdag 2015

Preek oudjaarsdag 2015
Lukas 13:1-9

Gemeente van onze Heere Jezus Christus,

In de preek op nieuwjaarsdag dit jaar heb ik gezegd,
dat de Heere Jezus voor ons een nieuw begin maakt
en dat we met dat begin dat de Heere Jezus voor ons maakte het hele jaar door kunnen.
Ik weet niet of u zich dat nog herinnert.
Ik heb zelf even moeten terugkijken, waar ik het op nieuwjaarsmorgen 2015 over had.
Het ging over Markus 1:1-13.
Het begin van het evangelie van Jezus Christus, de Zoon van God.
We kunnen een heel jaar uit leven – en niet alleen een heel jaar,
maar ons gehele leven.
Als we vanavond terugkijken op het afgelopen jaar
staan we ook stil bij de vraag of we daar ook uit hebben geleefd
uit het nieuwe begin dat Jezus voor ons heeft gemaakt
door op aarde te verschijnen en voor ons een nieuw begin te maken
– een nieuw begin voor God.
Ook als u er aan het begin van dit jaar hier niet in de kerk was
of als u zich niets meer weet te herinneren van die preek
is het van belang om stil te staan bij hoe uw relatie met de Heere was.
Hoe was uw relatie met de Heere in 2015?
Bent u in uw wandelen met God verder gekomen op de weg van de Heere Jezus?
Of bent u blijven stilstaan? Of is er sprake geweest van een teruggang.
En van die gebeurtenissen van het afgelopen jaar,
de gebeurtenissen die u hebt meegemaakt in het afgelopen jaar
en waar u in de afgelopen dagen weer aan hebt teruggedacht
of waar u vanavond met anderen weer even bij stil staat
– wat hebben die gebeurtenissen met u gedaan?
Hebben ze u dichter bij de Heere gebracht
en u geholpen om verder op de weg achter Hem aan te gaan?
Hebben ze u geholpen om dichter bij uw naaste te komen?
– ook een opdracht die de Heere aan ons als Zijn volgelingen geeft.

Er is heel wat gebeurd in 2015.
‘Een bewogen jaar’, zo typeerde het NOS-jaaroverzicht.
Dat kunnen we vast en zeker bij elk jaar in een terugblik zeggen:
Het was het afgelopen jaar een bewogen jaar.
Ook voor het afgelopen jaar kan dat gelden: een jaar waarin veel is gebeurd.
Het kan goed zijn om bij al die gebeurtenissen weer stil te staan
om te beseffen wat er allemaal is gebeurd:
Twee grote crises die er waren die met Europa te maken hadden:
eerst de crisis rondom Griekenland in het eerste deel van het jaar
en in het tweede deel van het jaar grote groepen vluchtelingen die Europa binnenkwamen.
Twee aanslagen in Parijs, aan het begin van het jaar en aan het einde van het jaar
waardoor het voor ons hier in Nederland duidelijk werd,
dat terreur, terrorisme dat in andere delen van de wereld veelvuldig aan de orde is
zomaar ook in ons land kan komen.
Een bewogen jaar, omdat daarin duidelijk werd
dat de zekerheid die wij hier hebben opgebouwd, zomaar weg kan zijn.
Niet alleen een bewogen jaar op het grote wereldtoneel,
maar ook voor onze eigen gemeenschap, zoals het ongeluk in Oosterwolde
en vooral voor degenen die erbij betrokken waren.

Hebben ze u dichter bij de Heere gebracht
en u geholpen om verder op de weg achter Hem aan te gaan?
Hebben ze u geholpen om dichter bij uw naaste te komen?
– ook een opdracht die de Heere aan ons als Zijn volgelingen geeft.
Dat zijn vragen die niet zo gemakkelijk te beantwoorden zijn.
Of wel? Of was het voor u wel duidelijk wat hierin de wil van de Heere is?
In de gebeurtenissen van het afgelopen jaar op het grote wereldgebeuren,
of de gebeurtenissen van het afgelopen jaar in uw leven?
Daar hebben we niet zomaar een antwoord op
en dat is misschien maar goed ook, omdat we bij te snelle antwoorden
ook mis kunnen zitten
en door te snel een antwoord te hebben over hoe wij wel denken te weten hoe het zit
kunnen we iemand veel pijn doen, die bij die gebeurtenis betrokken was.

In wat we lezen in Lukas 13 over de Heere Jezus gaat het waarschijnlijk ook
over mensen die al heel snel weten wat de bedoeling van de Heere is.
Er komen mensen bij de Heere Jezus
met een verschrikkelijke boodschap, een gruwelijke gebeurtenis
waardoor het hele land geschokt is.
Een gruwelijke daad van Pilatus.
Pilatus heeft pelgrims uit Galilea, die in Jeruzalem waren om te offeren, gedood
terwijl ze in de tempel waren om de offers te brengen.
Ze waren daar in Jeruzalem voor de grote feesten,
waarop Israël terugdenkt aan wat de Heere voor Israël heeft gedaan.
Was het tijdens het Paasfeest gebeurd,
Waarop het volk de bevrijding door God gedacht
en dat op zo’n manier vierden dat de bevrijding op dat moment weer gebeurde
en heeft Pilatus zich door hun uitbundige viering van het Paasfeest bedreigd gevoeld,
omdat ze een bevrijding van Israël door God vierden,
terwijl de Romeinse soldaten met enorme aantallen door Jeruzalem patrouilleerden
om de rust in Jeruzalem te bewaken?
Wanneer de mensen het bericht aan de Heere Jezus komen brengen,
zit daar waarschijnlijk een ondertoon van verontwaardiging in:
Meester, dit kunt u toch niet zomaar laten gebeuren?
Mensen die net als U uit Galilea komen, die gedood worden door die heidense heerser
terwijl ze met het heiligste bezig waren, namelijk het brengen van de offers.
Meester, dat moet toch een teken van God zijn, dat er iets moet gebeuren?
Op zn minst een #ikbenookGalileeër,
maar dan toch nog meer: tegen zulke heiligschennis van Gods heilig huis,
van Zijn heilige dienst in de tempel.

Is dat dan niet een teken dat we in verzet moeten komen tegen de Romeinen
die ons belemmeren om Uw volk te zijn?
Jezus ziet hen niet als martelaren voor de Joodse heilige zaak.
Leg nou niet te snel bloemen neer bij de plek waarbij ze zijn gedood.
Want dan ga je voorbij aan wat vanuit God gezien de wezenlijke vraag is.
De gebeurtenis moet je niet brengen in de tegenstelling wij-zij,
maar in wij-God, ik-God.
Om die relatie gaat het.
Geen daad van solidariteit, geen wij-zijn-in-oorlog-taal,
geen gepaste reactie tegen Rome,
maar: kom tot inkeer!
De reactie van de menigte en van de nieuwsbrengers ontbreekt,
maar ze zullen het niet direct begrepen hebben
of wellicht fel geprotesteerd hebben.

Overigens is er ook nog een andere uitleg mogelijk:
degenen die het bericht kwamen brengen,
hadden zo hun mening over de Galileeërs die het offer brachten.
Ze zullen wel niet zomaar omgekomen zijn.
Heeft de Heere die Romeinen misschien niet gebruikt?
Waren ze niet een middel in Gods hand om de Galileeërs te straffen?
Ook als die uitleg van toepassing zou zijn,
wordt het perspectief door de Heere Jezus gekanteld,
want ook dan denk je in een wij-zij.
Wij gelovigen die trouw aan God leven – zij Galileeërs die toch niet zo zuiver zijn.
God heeft het tegen  gehouden dat ze een offer konden brengen.

Hoe moeten we dan tegen de gebeurtenissen van 2015 aankijken?
Wat heeft de Heere – als wij zijn hand daarin kunnen waarnemen – dan ons te zeggen?
Allereerst voorzichtig met een oordeel over anderen.
Vooral met een oordeel als anderen er slechter dan ons ervan afkomen.
Als iemand iets overkomt, een ongeluk, een ziekte, een aanslag,
is dat niet omdat iemand een zondiger leven leidde dan wij doen.
Wat onze taak is, is niet over anderen nadenken
en hoever zij wel niet van God waren afgedwaald
en hoezeer zij wel niet door God zijn bestraft,
maar we moeten over onszelf nadenken:
wat heeft het mij – mij persoonlijk – te zeggen.
Want als ik over anderen nadenk, ga ik aan mijzelf voorbij.
Manoeuvreer ik mijzelf in een veilige positie, waarbij ik niet over mijzelf hoef na te denken
en of er aan mijn leven iets moet veranderen.
Nee, die ander, die had zijn leven moeten veranderen.
Het is goed dat zij is stilgezet. Nee, ikzelf, u, jij.

En dan komt de Heere Jezus met een korte gelijkenis.
Kort, maar confronterend voor zijn omstanders
omdat die boom zomaar over hen kan gaan
en ook voor ons, omdat ook wij door de Heere Jezus met die boom bedoeld kunnen zijn.
Het is het voorbeeld van een vijgenboom.
Er is een man die midden in zijn wijngaard een vijgenboom heeft staan.
Dat is niet zo vreemd, wat dat kwam vaker voor:
een vijgenboom die midden in de wijngaard staat.
Een vijgenboom geeft normaal gesproken 2x per jaar vrucht:
in het voorjaar en in het najaar.
De man die deze wijngaard heeft, komt al naar zijn vijgenboom
om te kijken of de boom al vruchten heeft die geplukt kunnen worden.
Maar nee, deze boom heeft geen vrucht.
En vrucht staat in de gelijkenis voor het resultaat op het geloof.
Wat is er aan je leven te zien dat je van God bent.
Welke uitwerking heeft het op je leven  dat je bij de Heere hoort?
Welke vruchten kan de Heere uit jouw leven plukken,
vruchten die van waarde zijn voor zijn koninkrijk?
Deze boom heeft geen vrucht.
Dit is niet het eerste jaar dat deze boom zonder vrucht is.
Dit is al het 3e jaar dat er van deze boom geen vrucht meer te krijgen is.
Bij de eerste keer zou je nog kunnen zeggen dat het toevallig was,
een slecht jaar door een strenge winter bijvoorbeeld of een droge zomer.
Zo kan je leven ook een tijd zonder vrucht zijn,
niet omdat het voor je tegenzit door een moeilijke periode,
maar omdat je geen vrucht wilt dragen.
Je wilt niet dat het leven met de Heere concrete uitwerking heeft op jouw leven.
Je wilt niet dat je kerkgang en je gebed jouw houding ten opzichte van je familie verandert.
Je wilt niet dat jouw leven met God consequenties heeft
voor hoe je bent als vader of moeder, als zoon of als dochter,
voor jou opstelling in de gemeenschap van Christus.
Je wilt ook niet echt afhankelijk van God zijn.
Ook al zeg je voor de vorm – omdat iedereen dat zegt – dat je eigenlijk meer zou moeten bidden, maar je wilt het diep van binnen toch niet.
Je kunt van al die dingen zeggen dat ze je overkomen,
zoals die boom dat als verontschuldiging zou kunnen aangeven:
een slechte winter, een beroerde zomer, het ging even niet.
Zo kunnen we voor het uitblijven van onze vruchten ook allerlei excuses blijven aandragen.
Er is zoveel gebeurd in het afgelopen jaar.
Ik werd bang door die aanslagen.
Mijn werk, het was zo druk.
Mijn familie, ze willen niet.
Dat kan allemaal behoorlijk opspelen en ze kunnen je behoorlijk parten spelen
ook in je weg met God
en toch – ze mogen je er niet toe belemmeren dat je vrucht achterwege blijft.
Want ook als het tegenzit, met gezondheid of in relaties, ook dan kun je vrucht dragen.

Voor de omstanders is het duidelijk: die boom is verdord.
Nog niet helemaal dood, want hij draagt nog blad, maar je hebt er niets meer aan.
Je kunt die boom beter omhakken.
Zo ook een leven zonder vrucht van God:
je bent als die vijgenboom, je draagt nog wel blad,
je bent best van waarde voor je werk, voor de kerk wellicht ook, voor vrienden
maar de eigenlijke reden dat je bent, om tot Gods eer te leven,
die is er niet meer, die vrucht wordt niet meer gevonden.

Er is al iemand die komt om de boom om te hakken.
Zou dat God met Zijn oordeel zijn?
Zou het de duivel zijn die tegen God zegt: aan hem, haar heb je niets meer?
Hak die boom maar om.
Zou het een stem in jezelf zijn: voor God ben ik niets meer waard?

Maar er is er een die hoop houdt: de wijngaardenier,
die gelooft dat uit deze verdorde boom toch weer vrucht kan komen
en dat de eigenaar volgend jaar niet tevergeefs komt om de vruchten te plukken.
Zou de Heere Jezus met die wijngaardenier iets over zichzelf willen aangeven?
Dat Hij zo het pleidooi voert voor Israël, voor ons, voor u, voor jou en mij:
geef hem, geef jaar nog een jaar de tijd.
Een jaar waarin Ik zorg, waarin Ik zijn of haar geloof voedt en sterker maak.
Een jaar waarin Ik Mijn zorg geef,
Genadetijd, door de Heere Jezus.
De wijngaardenier doet een beroep op barmhartigheid:
Geef hem, haar nog een kans.
Dankzij Gods barmhartigheid wordt u, jou nog een tijd gegeven
als je leven de laatste tijd zonder vrucht voor God was.

Hoe was uw jaar, jouw jaar 2015?
Niet alleen wat gebeurtenissen betreft die je leven stempelden,
maar ook wat je relatie met God aangaat.
Heb je vrucht gedragen?
Er zijn er verscheidene geweest.
Denk aan de belijdenis, de AlphaCursus en niet alles van de vrucht is voor ons zichtbaar.
Of was het een jaar waarbij de Heere tevergeefs kwam.
Geef hem, geef haar nog een jaar,
een jaar van genade, waarin de Heere Jezus met u bezig zal zijn
zodat u vrucht zult dragen.
Een dorre boom die vrucht zal dragen – het is was voor de omstanders haast onmogelijk.
Maar wat bij mensen onmogelijk is, is mogelijk bij God.
Zeker als het gaat om geloof en vrucht van geloof.
Zo krijgt u nog een tijd, een tijd van genade. Wat doe je ermee?
Amen

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s