Verschillende soorten stiltes in het pastorale gesprek

Verschillende soorten stiltes in het pastorale gesprek

In HWConfessioneel van 16 augustus 2012 schrijft dr. H.C. van der Meulen over verschillende soorten stiltes in het pastorale gesprek:

Stilte die voortkomt uit onwennigheid: de pastor of de gesprekspartner weet niet goed raad met het gesprek of is verlegen. Vaak is dit een stilte aan het begin van een ontmoeting. Je moet elkaar nog beter leren kennen.
De pastor zou kunnen zeggen: ‘Het is een beetje moeilijk om op gang te komen, hè? We kennen elkaar nog niet zo goed.’

Stilte die voortkomt uit schroom: Niemand komt zomaar voor de draad met wat er in het hart leeft. Wat zal de ander vinden van wat ik te vertellen heb? Zal de ander mij begrijpen of aanvoelen?
De pastor zou kunnen zeggen: ‘Ik denk dat u het moeilijk vindt om te beginnen. Probeert u gewoon ergens te starten.’

Stilte die voortkomt uit weerstand:  Iemand praat er liever net over en houdt het liever voor zichzelf. De pastor dient deze weerstand te respecteren en respecteert de vrijheid van de gesprekspartner om hier niet over te willen spreken.
De pastor zou kunnen zeggen: ‘Ik heb de indruk dat u hier liever niet over wilt spreken. U bent er geheel vrij in om hier niet op door te gaan.’ De pastor respecteert de keuze van de gesprekspartner: gaat de ander toch iets vertellen of wordt het onderwerp vermeden. Geregeld kan deze opmerking aanleiding zijn voor de gesprekspartner om toch het een en ander te vertellen.

Stilte die voortkomt uit nadenken of het zoeken naar woorden: De pastor en de gesprekspartner kunnen tijd nodig hebben om wat gezegd is te laten bezinken. De gesprekspartner of de pastor kunnen op zoek zijn naar woorden. Stilte kan hierbij erg behulpzaam zijn.

Stilte die voortkomt uit verwarring:  De gesprekspartner is verstrikt geraakt in de eigen gedachten of redeneringen of is kwijt wat hij of zij wilde vertellen. De pastor kan in verwarring raken door wat de gesprekspartner vertelt.
De pastor zou kunnen zeggen: ‘Ik heb de indruk dat we verdwaald zijn. Voelt u dat ook zo? Laten we proberen de draad weer op te pakken.’

Stilte die voortkomt uit bewogenheid: Stilte die optreedt na een persoonlijk, aangrijpend verhaal. Of een stilte die optreedt nadat de pastor en de gesprekspartner heel dicht bij elkaar waren. Deze stilte is gevuld, geladen, diep en heel waardevol. Ze mag niet zomaar doorbroken worden.
Na een tijd zou een pastor kunnen zeggen: ‘Ik ben hier stil van.’

Stilte waarin creativiteit opbloeit: In de ontmoeting tussen de pastor en de gesprekspartner wordt iets ‘geboren’. Er vindt een ontdekking plaats. Een nieuw inzicht breekt door.

Stilte tot God: mijn ziel is stil tot God (Psalm 62:2). Niet een gesprek over het geloof, maar een gesprek in het geloof. De stilte is geladen met de ontmoeting met God. Een driestemmig ‘lied’ van stilte, waarin de gesprekspartner, de pastor en God aanwezig zijn en elkaar ontmoeten. Deze stilte is de ruimte van de genade.

(Dr. H.C. van der Meulen heeft deze stiltes ontleend aan prof. dr. C.H. Lindijer en deze aangevuld met de 8e stilte.)

3 thoughts on “Verschillende soorten stiltes in het pastorale gesprek

    • Ha Robert-Jan,

      Ik denk dat ik zelf de meeste moeite heb met de eerste twee stiltes. Ik heb vaak even tijd nodig om te wennen aan een situatie. Dat werkt ook door in gesprekken. Maar ik krijg er wel steeds meer ‘handigheid’ in.

      Groet
      Matthijs

      • Die handigheid herken ik ook. De stilte bewust toelaten en de stilte regisseren in eigen ziel, tijdens het gesprek met de ander, geeft soms onverwachte doorkijkjes of nieuw perspectief. Dat werkt ook bij het houden van een preek ;-)

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit /  Bijwerken )

Google photo

Je reageert onder je Google account. Log uit /  Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit /  Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit /  Bijwerken )

Verbinden met %s